Op 5 en 12 november 2019 heb ik de tweedaagse SDU-cursus Erfrecht gevolgd. Daarin kwam onder meer de schenking op papier aan de orde. Vaak ontstaan er problemen bij overlijden van de schenker, omdat de schenking op papier niet (meer) voldoet aan de voorwaarden.

Schenking op papier

Vooral ouders maken gebruik van schenkingen op papier om hun vermogen over te dragen op hun kinderen. Het bedrag dat de ouders op papier schenken, telt namelijk niet mee met hun erfenis. De kinderen betalen daardoor minder erfbelasting.

De schenkers moeten daarbij wel zorgen dat zij:

  • de schenking door een notaris laten vastleggen (dat moet bij elke volgende schenking opnieuw);
  • over het geschonken bedrag elk jaar minstens 6% rente betalen aan de ontvanger.

Dat laatste wordt meestal vergeten althans niet consequent uitgevoerd. De schenkers moeten namelijk rente betalen, omdat de Belastingdienst de schenking op papier als een schuld beschouwt. De ontvanger van de schenking heeft deze als het ware direct weer aan de schenkers terug geleend.

De Belastingdienst beoordeelt bij het overlijden van een schenker of de schenking op papier belast moet worden met erfbelasting. Alleen wanneer aan beide voornoemde voorwaarden is voldaan, blijft de ‘schuld’ buiten de heffing van erfbelasting (artikel 10 van de Successiewet).

De rente moet op tijd zijn betaald

Dat betekent dus dat wanneer op het moment van overlijden niet alle verschuldigd geworden rente daadwerkelijk is betaald, dan is er sprake van een fictieve verkrijging en zal er erfbelasting betaald moeten worden over het geschonken bedrag.

Voor de nog niet verschuldigde rente over de op het moment van overlijden nog lopende termijn geldt het volgende. Als deze rente na overlijden wordt betaald of verrekend, dan wordt door de Belastingdienst aangenomen dat deze rente is betaald. Dit geldt echter alleen als de rentetermijn maximaal een jaar is.

Inhaalbetalingen om erfbelasting te voorkomen

Alle verstreken rentetermijnen moeten dus op het moment van overlijden zijn betaald. Bij een te late betaling vóór het overlijden wordt toepassing van artikel 10 van de Successiewet voorkomen als op het moment van het overlijden:

  • de rente zelf is betaald;
  • over de te laat betaalde rente een samengestelde rentevergoeding is betaald over de periode vanaf het moment van de verschuldigdheid van de rente tot de daadwerkelijke betaling van de rente;
  • die samengestelde rentevergoeding gelijk is aan de overeengekomen rente bij de schuldigerkenning. Als die rente hoger is dan 6%, kan worden volstaan met een samengestelde rente van 6%.

Conclusie

Wanneer bij overlijden van de schenker blijkt dat de rente of de samengestelde rentevergoeding niet daadwerkelijk of niet geheel is betaald, zal de Ontvanger artikel 10 van de Successiewet toepassen en is erfbelasting verschuldigd over het gehele geschonken bedrag.

Bron: Belastingdienst